DI TÍCH LỊCH SỬ VĂN HOÁ CẤP TỈNH "ĐÌNH ĐÔNG"
Đình
Đông cách trung tâm thành phố Vinh 60km về phía Bắc, cách Thị trấn Yên Thành
7km về phía Tây – Nam.
Toạ
lạc trên làng QUỳnh Khôi, Di tích đình Đông được xây dựng vào thời vua
Lê Thánh Tông, niên hiệu Hồng Đức thứ 3 (1472), thế kỷ XVI để thờ vị thần các vị
thàn có công với dân với nước với quê hương như: Tứ Vị Thánh Nương. Ngoài ra,
còn hợp tế một số nhân vật khác như Nguyễn Xuân Khoan, Cao Sơn, Cao Các, Lý
Thiên Cương, Phan Thúc Trực, Phan Hàm Mâu, Nguyễn Trung Lao.
Dân gian đã có câu ca nói về vùng đất này như
sau:
“Sông Vũ Giang uốn khúc quanh lại
Trước sân đình một giải tiên phong
Giang sơn tu chí độ chung
Anh hùng hào kiệt dòng dòng nối ra
Phan Tướng Công, Thám Hoa đệ cập
Lấy văn chương thêu vẽ non sông
Ngoài ra thần sắc nối dòng
Vinh hoa, phú quý bốn phương lẫy lừng”.
Đình
Đông là một ngôi đền còn giữ được nhiều nét cổ kính với kiến trúc 3 tòa, quy mô
bề thế, ở sự đăng đối, hài hoà trong nghệ thuật thể hiện, sắp đặt kiến trúc và ở
sự mềm mại, tinh tế trong từng cấu kiện kiến trúc. Phong cách kiến trúc mang đậm
tính dân tộc, giản dị, khiêm tốn, nhẹ nhàng, gắn liền với thiên nhiên, ruộng đồng,
dòng sông và con người xứ Nghệ.
Đặc
biệt tại di tích nhiều hiện vật cổ, quý như long ngai, hương án, lư hương, sắc
phong, gia phả, câu đối,…. Đây là những cổ vật quý, vừa mang tính lịch sử vừa
có giá trị văn hóa, giá trị thẩm mỹ nhưng vẫn đậm chất nghệ thuật, bởi trên đó
khắc hoạ phong phú và sinh động các đề tài như tứ linh, tứ quý, thể hiện trình
độ, tay nghề của nghệ nhân, góp phần vào việc nghiên cứu phong cách và hình thức
thể hiện mỹ thuật của các triều đại phong kiến Việt Nam.
Trong
cao trào Xô viết Nghệ tĩnh, cụ thể ngày 21/3/1931 Nhân dân tổng Vân Tụ, trong đó
có các Làng của xã Khánh Thành đấu tranh đòi tự do, hoà bình. Cờ búa liềmđược
treo trên cây cao trước sân Đình Dôngđể cổ vũ khí thế đấu tranh của quần chúng.
Bên
cạnh đó, Đình Đông còn là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh, nơi cố kết tình cảm bền
chặt của nhân dân xã Khánh Thành và vùng phụ cận. Hàng năm tại đền diễn ra hai
kỳ lễ trọng: lễ Khai hạ vào ngày 7 tháng Giêng và lễ sắp ấn giao quan vào 25
tháng 12 âm lịch. Trong đó lễ khai hạ là là lễ hội của làng. Vào dịp này, nhân
dân tổ chức lễ rước, lễ tế thần. Ngoài ra còn tổ chức phần hội với các hoạt động
văn hóa văn nghệ hấp dẫn thu hút đông đảo du khách như kéo co, thi hát tuồng,
thi đánh trống, đánh cờ người. Đây là một
hoạt động tâm linh ý nghĩa thể hiện lòng tri ân đối với các vị thần, đồng thời
cầu xin thần linh ứng che chở cho muôn dân trăm họ. Lễ là dịp để mọi người hướng
về cội nguồn, được thắp nén hương thơm dâng lên các vị thần.
Năm
2007, nhận thúc rõ giá trị văn hoá của Đình Đông, ông Nguyễn Xuân Đờn và bà
Nguyễn Thị Lợi, phát động Nhân dân trong xã công đức, xây dựng tu sửa công trình
có ý nghĩa tâm linh này.
Năm
2014 Đình Đông được UBND tỉnh Nghệ an công nhận là “Di tích lịch sử Văn hoá cấp
Tỉnh”.
Một số hình hảnh lễ đón nhận Di tích lịch sử văn hoá Đình Đông